Lithografie

Lithografie

Het woord lithografie vindt zijn oorsprong in het Grieks en is in feite een combinatie van de woorden steen en tekenen (schrijven). De essentie van lithografie is het vet dat zich in de drukinkt bevindt en datgene in het tekenmateriaal. Kalksteen fungeert als drager van de tekening. Nadat de tekening af is, is het de bedoeling dat de steen vochtig wordt gehouden, waarna drukinkt het tekenmateriaal vervangt. Nadien wordt door middel van een pers de tekening naar papier overgebracht.

Geschiedenis

Lithografie is een uitvinding van Alois Senefelder, die eind achttiende eeuw op zoek was naar een manier om bladmuziek te vermenigvuldigen. Diepdruk volstond voor hem blijkbaar niet. Hij voerde een aantal experimenten uit en kwam zo uiteindelijk bij kalksteen terecht. Senefelder, woonachtig in Beieren, gebruikte oorspronkelijk Solnhofener kalksteen, maar vandaag de dag wordt er ook kunststof of aluminium gebruikt.

Techniek

Het beeld (tekening) op een kalksteen wordt met Arabische gom gefixeerd. Door de gom wordt de niet-betekende steen zeer ontvankelijk voor water en er kan eveneens zuur aan de gom worden toegevoegd. Het zuur tast de niet-betekende delen aan waardoor er reliƫf ontstaat. Ruwe lithografie kan leiden tot een korrelig resultaat, maar ambachtelijke toepassing zorg eerder voor mooie en gedetailleerde nuances.

Offsetdruk

Offsetdruk was er nooit gekomen zonder lithografie. Steen draagt aan een doek van rubber de inkt immers een pak beter over dan aan papier. En papier neemt op zijn beurt ook meer kleur op van een rubberdoek. De druk op de steen is ook veel lager, waardoor steenbreuk en schade aan de pers ook een minder groot risico zijn. Grote productie via persen met grote cilinders werd mogelijk vanaf het begin van de 20e eeuw.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *